मुख्य मजकुराकडे जा
लाडकी बहीण योजनामाहिती मार्गदर्शक

रेशन कार्ड मार्गदर्शक

रेशन कार्ड (शिधापत्रिका) महाराष्ट्र — ई-केवायसी, नवीन अर्ज, डाउनलोड, स्मार्ट कार्ड: सर्व कामे एका ठिकाणी

रेशन कार्डचे प्रत्येक काम — ई-केवायसीपासून नवीन कार्डापर्यंत — सोप्या मराठीत, टप्प्याटप्प्याने. प्रत्यक्ष काम फक्त शासनाच्या पोर्टलवर, अधिकृत ॲपवर किंवा रेशन दुकानात होते; इथे ते कसे करायचे ते समजून घ्या.

अद्ययावत:

रेशन ई-केवायसी

नाशिक, सातारा व इतर जिल्ह्यांच्या पुरवठा विभागाने जाहीर केलेली. तुमच्या जिल्ह्याची तारीख रेशन दुकानात विचारा.

ई-केवायसी कशी करायची →

स्मार्ट (QR) रेशन कार्ड

वाटप सुरू — टप्प्याटप्प्याने

१५ ऑगस्ट २०२६ पासून; पहिला टप्पा: गडचिरोली, सिंधुदुर्ग.

स्मार्ट कार्ड माहिती →

रेशन तक्रार हेल्पलाइन

१८००-२२-४९५० / १९६७

धान्य कमी / न मिळणे, दुकान बंद, शिधापत्रिका अडचण

तपासले:

रेशन कार्डचे कोणते काम करायचे आहे?

रेशन कार्ड — ताज्या बातम्या

रेशन कार्डचे प्रकार — पिवळे, केशरी, पांढरे

कार्डचा रंग आणि त्यावरील शिक्का यावरून ठरते की तुम्हाला मोफत धान्य मिळते का आणि किती. सविस्तर माहिती रेशन कार्डचे प्रकार या पानावर.

महाराष्ट्रातील शिधापत्रिकांचे प्रकार
प्रकार व ओळखकोणाला मिळतेदरमहा काय मिळतेलाडकी बहीण: उत्पन्न दाखला?
अंत्योदय (AAY)पिवळी शिधापत्रिका, "अंत्योदय" शिक्काअत्यंत गरीब कुटुंबे — विधवा / परित्यक्ता, दुर्धर आजारी किंवा दिव्यांग, ६० वर्षांवरील निराधार, बेघर, आदिम जमाती, हातगाडीवाले, कचरा वेचक३५ किलो धान्य प्रति कार्ड — मोफतनाही, शिधापत्रिकाच पुरावा
प्राधान्य कुटुंब (PHH)पिवळी किंवा केशरी शिधापत्रिका, "प्राधान्य कुटुंब" शिक्कापिवळी (दारिद्र्यरेषेखालील) कुटुंबे, तसेच वार्षिक उत्पन्न ग्रामीण भागात ₹४४,००० / शहरी भागात ₹५९,००० पर्यंत असलेली केशरी कुटुंबे५ किलो धान्य प्रति व्यक्ती — मोफतनाही, शिधापत्रिकाच पुरावा
एपीएल शेतकरीकेशरी शिधापत्रिका१४ आत्महत्याग्रस्त जिल्ह्यांतील अन्नसुरक्षेत समाविष्ट नसलेली शेतकरी कुटुंबेधान्याऐवजी ₹१७० प्रति व्यक्ती थेट बँक खात्यातनाही, शिधापत्रिकाच पुरावा
केशरी (प्राधान्य नसलेले)केशरी शिधापत्रिका, शिक्का नाहीकुटुंबाचे एकत्रित वार्षिक उत्पन्न ₹१,००,००० पर्यंत, चारचाकी नाही (टॅक्सी चालक वगळून), ४ हेक्टरपेक्षा जास्त बागायत जमीन नाहीअन्नसुरक्षेतील मोफत धान्य नाही; ओळख व पत्त्याचा पुरावानाही, शिधापत्रिकाच पुरावा
शुभ्र (पांढरी)पांढरी शिधापत्रिकाउत्पन्न ₹१,००,००० पेक्षा जास्त, किंवा चारचाकी / ४ हेक्टरपेक्षा जास्त बागायत जमीनधान्य नाही — फक्त ओळख व पत्त्याचा पुरावाहोय, तहसीलदारांचे उत्पन्न प्रमाणपत्र लागते

मोफत धान्य: केंद्राच्या PM गरीब कल्याण अन्न योजनेत १ जानेवारी २०२४ पासून ५ वर्षांसाठी. गहू-तांदळाचे प्रमाण जिल्ह्यानुसार बदलते.

स्रोत: शिधावाटप नियंत्रक, मुंबई — शिधापत्रिकेचे प्रकार व निकष · mahafood.gov.in — राष्ट्रीय अन्नसुरक्षा अधिनियम, २०१३ (शासन निर्णय १७.१२.२०१३) · mahafood.gov.in — राष्ट्रीय अन्नसुरक्षा अधिनियम, २०१३ · PIB — PMGKAY: १ जानेवारी २०२४ पासून ५ वर्षे मोफत धान्य (केंद्रीय मंत्रिमंडळ निर्णय) · mahafood.gov.in — एपीएल शेतकरी योजना (शासन निर्णय २८.०२.२०२३)

राज्यातील शिधापत्रिका — जानेवारी २०२४ ची अधिकृत आकडेवारी

२.२५ कोटी

एकूण शिधापत्रिका

स्रोत: mahafood.gov.in — राज्यातील शिधापत्रिका (जानेवारी २०२४ ची आकडेवारी), २५ सप्टेंबर २०२६

१.३६ कोटी

प्राधान्य कुटुंब (PHH)

स्रोत: mahafood.gov.in — राज्यातील शिधापत्रिका (जानेवारी २०२४ ची आकडेवारी), २५ सप्टेंबर २०२६

२४.७८ लाख

अंत्योदय (AAY)

स्रोत: mahafood.gov.in — राज्यातील शिधापत्रिका (जानेवारी २०२४ ची आकडेवारी), २५ सप्टेंबर २०२६

५६.०२ लाख

प्राधान्य नसलेल्या (NPH)

स्रोत: mahafood.gov.in — राज्यातील शिधापत्रिका (जानेवारी २०२४ ची आकडेवारी), २५ सप्टेंबर २०२६

लाडकी बहीण योजनेसाठी रेशन कार्ड का महत्त्वाचे?

रेशन कार्ड = लाडकी बहीणसाठी तीन कागदपत्रांचे काम

  • उत्पन्नाचा पुरावा: पिवळी किंवा केशरी शिधापत्रिका असेल तर तहसीलदारांचे उत्पन्न प्रमाणपत्र लागत नाही. शुभ्र (पांढरी) शिधापत्रिका किंवा शिधापत्रिकाच नसेल तर ते लागते.
  • अधिवासाचा पुरावा: १५ वर्षांपूर्वीचे रेशन कार्ड महाराष्ट्राच्या रहिवासाचा पुरावा म्हणून चालते — जुने कार्ड फेकू नका.
  • नवविवाहितेसाठी: तिचे नाव अजून कार्डावर नसेल तर पतीचे रेशन कार्ड आणि विवाह प्रमाणपत्र चालते. पण धान्यासाठी तिचे नाव पतीच्या कार्डात जोडून घ्या.

संपूर्ण यादी: लाडकी बहीण योजनेची कागदपत्रे · पात्रता तपासा

अधिकृत वेबसाइट्स व ॲप्स

खाली दिलेल्या लिंक्सच सरकारी आहेत. प्रत्येक लिंकखाली तिचा पत्ता (डोमेन) दिला आहे — ब्राउझरमध्ये नेमका हाच पत्ता दिसला पाहिजे.

हेल्पलाइन

  • 1800-22-4950

    अन्न व नागरी पुरवठा विभाग — रेशन वितरण तक्रारी (टोल फ्री)

  • 1967

    रेशन तक्रार हेल्पलाइन (राज्य) — दुकान, धान्य, शिधापत्रिका

  • 14445

    वन नेशन वन रेशन कार्ड — दुसऱ्या जिल्ह्यात / परराज्यात रेशन घेताना

ईमेल: helpline.mhpds@gov.in (विभागाच्या तक्रार निवारण पानानुसार).

ही वेबसाइट सरकारी नाही

ही खाजगी माहितीपर वेबसाइट आहे. अन्न, नागरी पुरवठा व ग्राहक संरक्षण विभागाशी किंवा शिधावाटप कार्यालयाशी तिचा संबंध नाही. इथे अर्ज, ई-केवायसी किंवा तक्रार होत नाही आणि आम्ही शिधापत्रिका क्रमांक, आधार किंवा मोबाईल क्रमांक मागत नाही.

नेहमीचे प्रश्न

रेशन कार्डची ई-केवायसी आणि लाडकी बहीणची ई-केवायसी एकच आहे का?

नाही. या दोन वेगळ्या पडताळण्या आहेत. रेशनची ई-केवायसी रेशन दुकानात ई-पॉस मशीनवर किंवा Mera eKYC ॲपवर होते आणि कार्डवरील प्रत्येक सदस्याची लागते. लाडकी बहीणची ई-केवायसी फक्त ladakibahin.maharashtra.gov.in वर, विंडो सुरू असतानाच होते. एक केल्याने दुसरी होत नाही.

नवीन रेशन कार्ड ऑनलाइन काढता येते का?

होय. rcms.mahafood.gov.in वर 'Public Login' मधून नोंदणी करून अर्ज करता येतो, कागदपत्रे PDF स्वरूपात अपलोड होतात आणि मंजुरीनंतर ई-शिधापत्रिका तिथूनच डाउनलोड करता येते. अंत्योदय व प्राधान्य कुटुंबांसाठी ई-शिधापत्रिका मोफत आहे. ऑनलाइन जमत नसेल तर तहसील कार्यालयातील पुरवठा शाखेत (मुंबई–ठाण्यात शिधावाटप कार्यालयात) अर्ज करा.

रेशन दुकानदार धान्य कमी देतो किंवा देत नाही — तक्रार कुठे करायची?

टोल फ्री १८००-२२-४९५० किंवा १९६७ वर फोन करा, किंवा mahafood.gov.in च्या तक्रार निवारण पानावरून ऑनलाइन तक्रार करा. आधी RC Details वर तुमचा शिधापत्रिका क्रमांक टाकून त्या महिन्यात तुमच्या नावाने किती धान्य दिल्याची नोंद आहे ते पाहा — तक्रारीत ही माहिती द्या.

मी दुसऱ्या जिल्ह्यात / दुसऱ्या राज्यातून आलो आहे — इथे रेशन मिळेल का?

होय, वन नेशन वन रेशन कार्ड योजनेत अंत्योदय व प्राधान्य कुटुंबातील सदस्य देशातील कोणत्याही रेशन दुकानात आधार बायोमेट्रिक देऊन आपल्या हक्काचे धान्य घेऊ शकतात. अडचण आल्यास १४४४५ वर संपर्क करा.

रेशन कार्ड हरवले — काय करू?

ई-शिधापत्रिका RCMS वरून डाउनलोड करून छापून वापरता येते. कागदी दुय्यम (डुप्लिकेट) शिधापत्रिकेसाठी तहसील पुरवठा शाखेत अर्ज करा. रेशन दुकानात धान्य आधार बायोमेट्रिकने मिळते, त्यामुळे कार्ड हरवल्याने धान्य थांबत नाही.

स्रोत व संदर्भ

  1. अन्न, नागरी पुरवठा व ग्राहक संरक्षण विभाग, महाराष्ट्र — mahafood.gov.in · २५ सप्टेंबर २०२६
  2. RCMS — शिधापत्रिका व्यवस्थापन प्रणाली — rcms.mahafood.gov.in · २५ सप्टेंबर २०२६
  3. शिधावाटप नियंत्रक, मुंबई — शिधापत्रिकेचे प्रकार — controllerofrationing-mumbai.gov.in · २५ सप्टेंबर २०२६
  4. mahafood.gov.in — तक्रार निवारण (हेल्पलाइन, ईमेल) — mahafood.gov.in · २५ सप्टेंबर २०२६